Nabucco geçiş ücreti

AB kaynaklı açıklamalara göre Nabucco’da, Türkiye’nin ‘geçiş ücreti alma’ ve ‘yüzde 15’lik indirimli alım’ konularında geri adım atması sonucu imza aşamasına gelindi. Ankara sessizliğini koruyor. BOTAŞ, ‘Haberimiz yok’ dedi

Rusya’yla yaşanan sorunlar nedeniyle son dönemde enerji çeşitliliğini ve güvenliğini öncelikli hedefler listesinde ilk sıraya alan Avrupa Birliği (AB), adeta yılan hikayesine dönen Nabucco projesi konusunda artık daha umutlu konuşuyor.
Bunun nedeni 8 Mayıs’ta Prag’da imzalanan “Güney Koridoru Zirvesi” sonrasında yayımlanan ortak bildiriye Türkiye’nin imza atmış olması ve Ankara’yla yapılan pazarlıklarda Brüksel’i rahatlatan gelişmeler yaşanması.

Yüzde 15 şartı kalktı mı?
Hazar doğalgazını Avrupa pazarlarına taşıyacak olan Nabucco projesinin hayata geçirilmesi açısından yaşamsal bir role sahip olan Türkiye, sadece transit ülke olmak yerine hattın bazı avantajlarını kullanma odaklı bir politika yürütüyordu.
Üst düzey bir Dışişleri yetkilisinin deyimiyle Ankara, “Boru geçer Türkiye bakar” pozisyonuna düşmek istemiyordu. Pompalanan gaz miktarı üzerinden belli miktar ücret (vergi) alınması ve hattan geçen gazın yüzde 15’inin Türkiye’ye düşük ücretle satılması talepler arasında yer alıyordu.
Gelinen aşamada yüzde 15 şartı konusunda geri adım atıldığı belirtiliyor. AB Komisyonu yetkilileri maliyet temeli üzerine kurulu transit konusunda uzlaşıldığını doğruluyor. Ancak Brüksel, “Tüm sorunlar aşıldı” demek için erken olduğu görüşünde.
Prag’da yayımlanan bildiride, “AB ile Türkiye arasındaki müzakerelerin bir an önce tamamlanması ve anlaşmanın haziran sonunda Türkiye’de imzalanması” yönünde bir ifade yer alıyor. AB Komisyonu’ndan yapılan açıklamada da anlaşmayı haziran sonuna kadar imzalama konusunda tarafların niyet beyanı olduğunun altı çizildi.

Enerji başlığının açılması!
Türkiye’den gelen “Nabucco karşılığında enerji başlığının açılması” telkinlerinin somut sonuç yarattığını söylemek ise şu aşamada pek mümkün değil. AB Komisyonu’nun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Olli Rehn’in Sözcüsü Krisztina Nagy, “Bu başlığın açılmasının önünde bir engel yok” derken, Kıbrıs Rum Yönetimi’nin bu başlığın açılmasını oldukça uzun bir süredir bloke ettiği bildiriliyor.

 

Nabucco’yu Avrupa ve ABD destekliyor
Nabucco, Avrupa’nın en büyük doğalgaz tedarikçisi Rusya’ya bağımlılığı azalttığından ABD ve AB tarafından destekleniyor. Hattın tedarikçileri Azerbaycan, Türkmenistan, Kazakistan, Özbekistan, İran ve Irak. Hatta sorunsuz şekilde gaz verecek tek ülke olarak gösterilen Azerbaycan’daki Şahdeniz 2 projesindeki hazırlıklar sürüyor. Buradan ilk gaz 2016’da pompalanacak.
Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan geçen hafta Prag’ta düzenlenen enerji konferansında yayımlanan Nabucco deklarasyonunu imzalarken, Kazakistan, Türkmenistan ve Özbekistan imzalamayı kabul etmemişti. Bu ülkelerin tutumu Rusya’nın baskısına bağlanmıştı. ABD, projeye İran’ın katılmasına karşı.

Rusya alternatif peşinde
Rusya, gazda pozisyonunu sarsacağı endişesi ile alternatif güzergâhlar geliştirerek Nabucco’nun önemini azaltmaya çalışıyor. Bu çerçevede Rusya’nın tek gaz sağlayıcısı olduğu ve Nabucco’ya alternatif olarak geliştirdiği 10 milyar euro’luk Güney Akım projesinin Türkiye’yi by-pass ederek Bulgaristan üzerinden Avrupa’ya ulaşması planlanıyor.
Rus Gazprom ve İtalyan ENİ işbirliğiyle yapılacak hat 2015 yılında faaliyete geçecek. Önümüzdeki hafta Rusya ile Bulgaristan arasında hatta son noktayı koyacak imzanın atılacağı belirtiliyor. Hat 30 milyar metreküp gaz taşıyacak.

 

BOTAŞ: Şu anda bize ulaşan bir bilgi yok!
Nabucco projesinde uzlaşmaya varıldığı haberleri BOTAŞ’ı karıştırdı. Nabucco hattının büyük bölümünün toprakları üzerinden geçmesi öngürülen Türkiye, taşınacak gazın yüzde 15’ini almak istiyordu. Türkiye’nin bu talepten vazgeçtiği iddialarını BOTAŞ doğrulamadı.
Yetkililer, şunları kaydetti: “Türkiye açısından durum böyle değil. Bizim arz güvenliğini sağlamak gibi bir sorumluluğumuz da var. Ancak biz hiçbir zaman ‘yüzde 15’lik payı almazsak bu proje olmaz’ demedik. Yani yüzde 15 ön koşul değil. Yüzde 15 gazın Türkiye’ye verilmesine makul gerekçeyle karşı çıkılırsa bunu kabul ederiz. Ancak şu anda bize ulaşan bu yönde bir bilgi yok.”

‘Transit ücret istemedik’
Türkiye’nin benzer projelerde de yüzde 15 pay isteme ve transit ücret talep etmeme kuralını işlettiğini aktaran yetkililer, “Uluslararası görüşmeler Dışişleri Bakanlığı’nın koordinasyonunda. Biz daha çok Türkiye içindeki koordinasyonu sağlıyoruz. Konunun Dışişleri ile görüşülmüş olması ihtimali de var” dedi.

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !